فرش نقش مهمی در دکوراسیون خانه‌های ایرانی دارد و یکی از مهم ترین مشکلاتی که خانواده‌های ایرانی با فرش دارند، شستشوی درست فرش می‌باشد. در این قسمت نکات مهم شستشوی فرش که باعث می‌شود به بافت آن آسیبی وارد نشود را بیان می‌کنیم.

برای شستشوی فرش بدون آسیب به بافت آن ، قبل از شستشوی فرش ابتدا باید گردوغبار را از فرش جدا کنید. برای پاک کردن گردوغبار فرش دو روش مکانیکی و معمولی وجود دارد، روش مکانیکی در قالیشویی‌ها و با ابزارآلات خاص مورد استفاده قرار می‌گیرد.

اما گردگیری به روش معمولی به این صورت است که فرش را می‌تکانند و یا آویزان می‌کنند و با چوب به پشت فرش می‌زنند تا از گردوخاک خالی شود. البته در حین این کار باید مراقب باشید به بافت فرش آسیب وارد نشود. کوبیدن فرش بر زمین از کارهای نادرستی است که باید از انجام آن پرهیز کرد.

دلیل گردگیری قبل از شستشوی فرش چیست ؟
عدم گردگیری فرش قبل از شستشو باعث می‌شود در هنگام شستشو، گردوغبار در تاروپود فرش باقی مانده و باعث پوسیدگی و از بین رفتن بافت فرش شود. به همین دلیل بهتر است که قبل از شستشو، فرش را از خاک عاری کنید . البته این مشکل در زندگی‌های امروز بدلیل استفاده از جاروبرقی کمتر شده است.

نکات مهم در شستشوی فرش بدون آسیب به بافت آن

فرش را در زمین شیب دار و سفت و سخت پهن کنید.
آب را با درجه حرارت معمولی به صورت دوش مانند به فرش بگیرید. دقت کنید که آب زیاد گرم نباشد که باعث آسیب به بافت فرش شود.
در شستن فرش از مواد قلیایی شده مانند آب قلیایی استفاده نکنید.
از مواد شوینده خنثی مانند شامپو فرش استفاده کنید.
فرش دستباف را از همان ابتدا خیس نکنید زیرا رنگ‌های روشن آن رنگ می‌گیرد.
برای شستشوی فرش بدون آسیب به بافت آن ، فرش دستباف را پس از شستن با برس لوله نکنید وداخل لوله را آب نریزید.
فرش شسته شده را کاملا آب گیری کنید. با پارو آب فرش را کامل بگیرید و آن را به مدت یک ساعت روی زمین ثابت نگه دارید تا قسمت‌هایی که رنگ پی داده است با قسمت‌های دیگر مخلوط نشود. نحوه حل مشکل رنگ پس دادن فرش ابریشمی را قبلا توضیح داده‌ایم.
فرش مرطوب را از پشت در سایه آویزان کنیم.
نکته‌ی مهم اینکه اگر در هنگام پهن کردن فرش، دوباره بر روی آن آب بگیریم، ریشه فرش با گذشت زمان زرد رنگ می‌شود.

پس از خشک شدن فرش، روی فرش را با برس و یا جاروی چوبی به سمت خواب فرش جارو بزنید تا طرح‌های فرش شکل بگیرد.
نکات خشک کردن صحیح فرش
خشک کردن فرش مهم‌ترین مرحله بعد از شستن آن می‌باشد. باقی ماندن رطوبت در فرش باعث آسیب رساندن به بافت آن می‌شود. پس باید هرچه سریعتر آب اضافی آن گرفته شود، و الیاف فرش به طور کامل خشک شود. هر چه این زمان طولانی تر شود آسیب بیشتری به فرش وارد می‌شود. یکی از عواملی که در خشک شدن فرش تاثیرگذاری است جنس فرش می‌باشد. فرش‌ها از جنس متفاوتی بافته می‌شوند. به عنوان مثال فرش پشمی مقدار بیشتری رطوبت را جذب می‌کند. این عامل می‌تواند زمان خشک شدن فرش را طولانی تر کند. در حالی که الیاف مصنوعی آب کمتری جدی می‌کنند.

مساحت فرش نیز از عوامل تاثیر گذار دیگری است که در خشک شدن فرش اثر دارد. بدیهی است که قالیچه‌های کوچک ۳ یا ۶ متری در زمان کوتاه‌تری خشک می‌شوند. ولی فرش‌های بزرگ‌تر به زمان بیشتری برای خشک شدن نیاز دارند.

پهن کردن فرش بر روی زمین، زمان خشک شدن فرش را طولانی تر می‌کند. و این امر اثرات نامطلوبی بر روی فرش شما دارد. آویزان کردن فرش ایده خوبی است. ولی باید با احتیاط همراه شود زیرا ممکن است تار و پود فرش آسیب ببیند. آویزان کردن فرش خیس و کشیدن آن از دلایل اصلی پاره شدن فرش می‌باشد. استفاده از دستگاه‌های خشک کن در قالیشویی بهترین راه برای خشک کردن فرش‌های شما می‌باشد زیرا از آسیب رساندن به بافت آن جلوگیری می‌کند.

شستشوی فرش بدون آسیب به بافت آن و استفاده از شامپو فرش

اگر فرش شما آنقدر کثیف نیست که بخواهید آن را با قالیشویی بدهید پس خودتان دست به کار شوید و با ترفندهایی که در ادامه آمده است فرش را تمیز کنید.

ابتدا از یک جاروبرقی با مکش بالا استفاده کنید و گردوغبار را از فرش خود پاک کنید. اگر این گردوغبار‌ها در میان پرزها باقی بماند، ممکن است باعث چرک تاب شدن فرش شما شود.

برای کشیدن شامپو فرش از برس‌هایی با بافت نرم استفاده کنید. برس‌های زبر به تار و پود فرش شما آسیب می‌زند.

برای درست کردن محلول شست و شو حتما از آب ولرم استفاده کنید. آب داغ به بافت فرش شما آسیب می‌زند و آب سرد هم قدرت پاک کنندگی زیادی ندارد، پس بهترین گزینه آب ولرم می‌باشد.

با وجود آگاهی به اینکه چرا نباید از شامپو فرش استفاده کنیم؛ اما در صورت لزوم به استفاده، انتخاب شامپو فرش مناسب بسیار مهم است. این انتخاب بستگی به جنس فرش شما دارد. شامپو فرش‌هایی با درصد پایین خاصیت اسیدی و فاقد جوهر نمک برای شستشوی فرش شما در اولویت هستند.

خلاصه مطالب
پیشنهاد می‌شود نکات شستشوی فرش بدون آسیب به بافت آن را که در این مقاله به آن اشاره شد را جدی بگیرید، اما شستشوی فرش خود را به متخصصان این حوزه واگذار کنید. قطعا یک قالیشویی خوب در مشهد، تجربه و تجهیزات لازم را در اختیار دارد و قادر است بهترین روش و مناسب ترین مواد شوینده را برای شستشوی فرش شما انتخاب کند.